Негізгі мазмұнға өту
Samruk Energy
KZ
ENRU

Корпоративтік басқару жүйесі

Жауапты және тұрақты дамуға бағытталған тәсіл «Самұрық‑Энерго» АҚ қызметінің негізінде жатыр. Топтың жұмысы халықаралық және салалық үздік тәжірибелерге сәйкес келетін ашық және тиімді корпоративтік басқару жүйесі негізінде құрылған.

Корпоративтік басқару жүйесі акционердің, инвесторлардың, қызметкерлердің және басқа да мүдделі тараптардың мүдделерін теңестіруге бағытталған және операциялық тиімділікті арттыруға, ұзақ мерзімді құн құруға және Топтың тұрақты дамуына ықпал етеді.

Корпоративтік басқарудың негізгі мақсаты – басқарушылық шешімдерді уақтылы және теңгерімді қабылдауды қамтамасыз ету. Бұл басқару және бақылау органдарының айқын құрылымы, өкілеттіктерді бөлу, сондай‑ақ ішкі бақылау мен тәуекелдерді басқарудың тиімді тетіктері арқылы жүзеге асырылады.

Корпоративтік басқару Топтың барлық деңгейлерін қамтиды және есептілік, ашықтық, кәсібилік және іскерлік әдеп қағидаттарына негізделген. Директорлар кеңесінің, оның комитеттерінің және корпоративтік хатшының рөліне, сондай‑ақ басқару органдары мен лауазымды тұлғалардың қызмет тиімділігін тұрақты бағалауға ерекше назар аударылады.

Тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау жүйесі бизнес‑процестерге интеграцияланған, бұл Компанияның тұрақтылығын қамтамасыз етеді. Топта мінез‑құлық кодексі, комплаенс‑механизмдер және кері байланыс арналары қолданылады, олар сенімнің жоғары деңгейін қолдауға мүмкіндік береді.

Корпоративтік басқаруды дамыту инвестициялық тартымдылықты, іскерлік беделді нығайтуға және ұзақ мерзімді өсімді қамтамасыз етуге бағытталған үздіксіз процесс ретінде қарастырылады.

Корпоративтік құрылым және жауапкершілікті бөлу

GRI 2–9

А Компанияның корпоративтік басқару жүйесі рөлдер, өкілеттіктер мен жауапкершілікті нақты бөлудің негізінде құрылған және басқару органдарының құрылымдалған жүйесін қамтиды. Директорлар кеңесі Компанияның стратегиялық басшылығын жүзеге асырады, атқарушы органның қызметін бақылайды және акционердің мүдделерін қорғауды қамтамасыз етеді.А

Атқарушы басшылық операциялық қызметті тиімді басқара отырып, іскерлік әдептің, ашықтықтың және айқындықтың жоғары стандарттарын ұстанады. Басқару органдарының өкілеттіктері мен шешім қабылдау тәртібі ресми түрде бекітілген және Топтың Жарғысында айқындалған.

«Самұрық‑Энерго» АҚ корпоративтік басқару жүйесі мыналарды қамтамасыз етеді

  • мәселелерді қарау және басқарушылық шешімдер қабылдауда белгіленген иерархияның сақталуын
  • басқару органдары, лауазымды тұлғалар және қызметкерлер арасында өкілеттіктер мен жауапкершіліктің нақты бөлінуін
  • «Самұрық‑Энерго» АҚ және оның еншілес және тәуелді ұйымдарының басқару органдарында шешімдердің уақтылы әрі сапалы қабылдануын
  • Топ пен оның еншілес және тәуелді ұйымдарының қызметіндегі процестердің тиімділігінің артуын
  • Қазақстан Республикасының заңнамасы, Корпоративтік басқару кодексі және «Самұрық‑Энерго» АҚ мен оның еншілес және тәуелді ұйымдарының ішкі нормативтік құжаттарының талаптарына сәйкестікті.

Корпоративтік басқару құрылымы

Корпоративтік басқару құрылымы
Корпоративтік басқару құрылымы
Жалғыз акционер Компанияны құру, қайта құру және таратуЖарғыны бекіту және өзгертуДиректорлар кеңесін сайлау және мерзімінен бұрын тоқтатуКомпанияның капиталына қатысу, акциялар шығаруҚаржылық есептілікті бекітуСыртқы аудиторды тағайындауДиректорлар кеңесіКомпанияның қызметінің басым бағыттарын анықтауАудит комитетКомпанияның даму стратегиясын бекіту және мониторингКомпанияның бюджетін бекітуІшкі аудит қызметіКорпоративтік хатшының кеңсесі«Комплаенс» қызметіОмбудсменДиректорлар кеңесі жанындағы КОМИТЕТТЕРҚауіпсіздік, еңбекті қорғау және қоршаған ортаны қорғау жөніндегі комитетТағайындау және сыйақылар жөніндегі комитетСтратегиялық жоспарлау жөніндегі комитетБасқарма жанындағы КОМИТЕТТЕРТәуекелдер жөніндегі комитетИнвестициялық-инновациялық кеңесЖоспарлау және қызметті бағалау жөніндегі комитетКредиттік комитетҚауіпсіздік, еңбекті қорғау және қоршаған ортаны қорғау жөніндегі комитетБасқармаҚаржымен басқаруHRӨндірісті басқаруСтратегиялық жоспарлау және сату басқармасыҚұқықтық қамтамасыз ету және меншікпен жұмысТрансформацияны басқаруСатып алуларды басқаруЕңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау басқармасыМүдделі тараптармен өзара іс-қимылды басқаруБасқарма мүшелерін сайлау және мерзімінен бұрын тоқтатуІрі мәмілелер жасау туралы шешім қабылдауЕншілес және тәуелді ұйымдардың Жарғыларын бекіту

«Самұрық‑Энерго» АҚ мен оның еншілес және тәуелді ұйымдарында басқару органдарының, атқарушы органдардың, құрылымдық бөлімшелердің қызметін реттейтін ережелер, сондай-ақ тиісті функциялар бойынша лауазымдық нұсқаулықтар бекітілген. Осы құжаттардың талаптарын сақтау корпоративтік басқару процестерін ұйымдастыруда жүйелі әрі бірізді тәсілді қамтамасыз етеді.

Топтағы корпоративтік басқару саласындағы негізгі ішкі құжаттар мыналар болып табылады

  • «Самұрық‑Энерго» АҚ‑ның Корпоративтік басқару кодексі
  • «Самұрық‑Энерго» АҚ‑ның активтерді басқару саясаты
  • «Самұрық‑Энерго» АҚ‑ның еншілес және тәуелді ұйымдарымен өзара іс‑қимыл регламенті
  • 2025–2026 жылдарға арналған тұрақты дамуды басқару жүйесін жетілдіру жөніндегі жол картасы.

«Самұрық‑Энерго» АҚ‑ның корпоративтік басқару саласындағы негізгі саясаттары

ҚұжатСоңғы нұсқаның күшіне ену күні
«Самұрық‑Энерго» АҚ Жарғысы26.01.2023
«Самұрық‑Қазына» АҚ Корпоративтік басқару кодексі03.07.2025
«Самұрық‑Энерго» АҚ Корпоративтік басқару кодексі06.08.2025
«Самұрық‑Энерго» АҚ компаниялар тобына Корпоративтік басқару кодексін енгізу жоспары12.09.2025
«Самұрық‑Энерго» АҚ Мінез‑құлық кодексі25.12.2023
Директорлар кеңесі туралы ереже24.02.2020
Директорлар кеңесінің стратегиялық жоспарлау комитеті туралы ереже14.07.2022
Директорлар кеңесінің аудит комитеті туралы ереже25.05.2018
Директорлар кеңесінің тағайындаулар және сыйақы комитеті туралы ереже25.05.2018
Директорлар кеңесінің қауіпсіздік, еңбекті қорғау және қоршаған ортаны қорғау комитеті туралы ереже14.07.2022
Директорлар кеңесінің мүшелерінің біліктілігін арттыру және сыртқы сарапшыларды тарту саясаты24.03.2011
Корпоративтік хатшы туралы ереже27.12.2021
Басқарма туралы ереже23.08.2019
Тәуекелдер жөніндегі комитет туралы ереже29.08.2025
Басқарманың өндірістік қауіпсіздік, еңбекті қорғау және қоршаған ортаны қорғау комитеті туралы ереже25.06.2018
Жоспарлау және қызметті бағалау комитеті туралы ереже19.06.2014
Кредиттік комитет туралы ереже13.08.2018
Тәуекелдерді басқару саясаты26.05.2014
Корпоративтік басқару жүйесі саясаты26.02.2024
«Самұрық‑Энерго» АҚ сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саясаты25.09.2024

2025 жылы «Самұрық‑Энерго» АҚ корпоративтік басқару жүйесін жаңа деңгейге сапалы түрде шығарып, «Самұрық‑Қазына» тобының жаңартылған тәсілдері мен квазимемлекеттік сектордың тәуелсіздігін, ашықтығын және тиімділігін арттыруға бағытталған мемлекеттік реформаларды белсенді түрде іске асырушы болды.

2025 жылғы 3 шілдеде «Самұрық‑Қазына» АҚ үшін Корпоративтік басқару кодексін бекітті. Кодекстің қолданыстағы редакциясы Топтағы корпоративтік басқару тәсілдерінің кезең-кезеңімен даму нәтижесі болып табылады және басқарудың неғұрлым жетілген, тәуелсіз және ашық моделіне көшуді бекітті.

Алдыңғы редакциялармен салыстырғанда Кодекс келесі бағыттар бойынша айтарлықтай күшейтілді

  • Директорлар кеңесінің рөлі мен тәуелсіздігі, оның ішінде тәуелсіз қадағалау тәжірибесін кеңейту
  • Директорлар кеңесі комитеттерінің құрамына және құзыреттеріне қойылатын талаптар
  • басқару органдары мүшелерін іріктеу және тағайындау рәсімдерінің ашықтығы мен формалдандырылуы
  • акционер, Директорлар кеңесі және атқарушы орган арасындағы өкілеттіктердің нақты бөлінуі
  • акционердің операциялық қызметке араласпау қағидатын енгізу
  • ESG тәсілдерін шешім қабылдау жүйесіне және бизнес-процестерге енгізу
  • басқару органдарының құрамындағы гендерлік теңгерім мен әртүрлілікке қойылатын талаптар.

Комплаенс функциясын дамытуға, іскерлік әдеп талаптарын күшейтуге және ішкі бақылау мен тәуекелдерді басқару тетіктерін нығайтуға ерекше назар аударылды.

Корпоративтік басқару кодексімен келесі сайтта танысуға болады https//samruk-energy.kz/images/documents/2025/KKU_2025_ru.pdf

«Самұрық‑Энерго» АҚ корпоративтік басқарудың жаңартылған талаптарын тәжірибе жүзінде енгізіп, ішкі процестер мен басқару тәжірибелерін жаңа модельге бейімдеді. Бұл стратегиялық бақылау сапасын арттыруға, есептілікті күшейтуге және мүдделі тараптардың сенімін нығайтуға мүмкіндік берді.

2025 жылғы 6 тамыздағы Басқарма шешімімен Корпоративтік басқару кодексінің жаңартылған редакциясы бүкіл Топ деңгейінде бекітіліп, еншілес және тәуелді ұйымдар үшін бірыңғай стандарт ретінде қабылданды. Осылайша басқару, ашықтық және есептілік талаптары біріздендірілген бірыңғай корпоративтік кеңістік қалыптастырылды.

Кодекс ережелерін жүйелі түрде енгізу үшін 2025 жылғы 12 қыркүйекте Топ пен ЕТҰ деңгейінде тәсілдердің бірізділігін қамтамасыз ететін басқару жүйесінің негізгі элементтерін қамтитын кешенді іс‑шаралар жоспары әзірленіп, іске асырылуда. Нәтижесінде Компания корпоративтік басқару жетілуін арттыруда және оның ұзақ мерзімді құн қалыптастыру мен тұрақты дамуға қосатын үлесін күшейтуде жетекші рөл атқаруда.

«Самұрық‑Энерго» АҚ ашықтық, есептілік, жауапкершілік және әділдік қағидаттарын жүйелі түрде ұстанады. Топта мүдделер қақтығысының алдын алу және реттеу тетіктері енгізілген, сондай‑ақ Директорлар кеңесінің институционалдық рөлі мен тәуелсіздігін нығайту бойынша шаралар қабылданған.

Компания ақпаратты ашудың үздік халықаралық тәжірибелерін ұстана отырып, қаржылық және қаржылық емес ақпаратты уақтылы әрі сенімді түрде жариялайды. Жылдық және ESG есептілік халықаралық мойындалған стандарттарға, оның ішінде GRI стандарттарына сәйкес әзірленеді, бұл мүдделі тараптардың ашықтық пен сенім деңгейін арттыруға ықпал етеді.

«Самұрық‑Энерго» АҚ-ның ұйымдық құрылымы

GRI 2–6

«Самұрық‑Энерго» АҚ-ның ұйымдық құрылымы
«Самұрық‑Энерго» АҚ-ның ұйымдық құрылымы
Директорлар кеңесі«Комплаенс» қызметіКорпоративтікхатшы офисіОмбудсмен«Ішкі аудит» қызметіБасқарма ТөрағасыБасқарма Төрағасыныңаппараты«Еңбекті қорғау»департаменті«Қауіпсіздік»департаменті«Адам ресурстарынбасқару» департаментіЭкономика және қаржы жөніндегібасқарушы директорGR, дамыту және IT жөніндегібасқарушы директор«Стратегия және экономикалық талдау»департаменті«Бухгалтерлік және Салық есебі» департаменті«Қазынашылық және Корпоративтік қаржы»департаментіРуководитель Офиса «Цифровизация и ИИ»«IT және Бизнес Архитектура» департаментіӨндіріс жөніндегі басқарушы директор«Генерация және Отын» департаменті«ЖЭК және Тарату» департаменті«Энергия тиiмдiлiгi, инновациялық даму жәнеЭкологиялық қауiпciздiк» департаментіИнвестициялар жөніндегі бас директорИнвестициялар жөніндегі тең бас директорЖобалау офисiGR, дамыту және IT жөніндегі тең басқарушыдиректор«Нарықты талдау және дамыту» департаменті«GR және Заңнамалық бастамалар» департаментіҚуқықтық сүйемелдеу және активтердiбасқару жөніндегі басқарушы директор«Қуқықтық қамтамасыз ету» департаменті«Корпоративтiк басқару және Орнықты даму»департаменті«Активтердi басқару» департаментіҚамтамасыз ету және тәуекелдер жөніндегібасқарушы директор«Сатып алуды баскару» департаменті«Тәуекел менеджментi және iшкi бақылау»департаментіӘкiмшiлiк департаментi

Қолданыстағы ұйымдық құрылым 2025 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Компанияның Директорлар кеңесінің 2025 жылғы 20 маусымдағы шешімімен (№10/25 хаттама) бекітілген, ал Компания қызметкерлерінің штаттық саны 177 (бір жүз жетпіс жеті) бірлік мөлшерінде Директорлар кеңесінің 2025 жылғы 5 қарашадағы шешімімен (№19/25 хаттама) бекітілген.

Жасанды интеллектіні табысты енгізу, Компанияның IT‑жобаларын іске асыруды тиісті басқару мен бақылауды қамтамасыз ету, сондай‑ақ активтерді басқару құрылымын оңтайландыру мақсатында 2025 жылы Компанияның ұйымдық құрылымына келесі өзгерістер енгізілді

  1. экономика және қаржы жөніндегі басқарушы директор лауазымы экономика, қаржы және цифрландыру жөніндегі басқарушы директор лауазымына өзгертілді
  2. GR, дамыту және IT жөніндегі басқарушы директор лауазымы GR және дамыту жөніндегі басқарушы директор лауазымына өзгертілді
  3. «Цифрландыру және ЖИ» офисінің жетекшісі лауазымы құрылып, экономикалық, қаржылық және цифрландыру жөніндегі басқарушы директорға тікелей бағынды
  4. «IT және бизнес архитектура» департаменті «ЖИ және цифрлық технологияларды дамыту» департаменті болып қайта аталды және экономика, қаржы және цифрландыру жөніндегі басқарушы директор блогына берілді
  5. «Активтерді басқару» департаменті қосымша бір штат бірлігімен күшейтілді.

«Самұрық-Энерго» АҚ компаниялар тобындағы 
корпортивтік басқару

АО «Самұрық‑Энерго» компаниялар тобы деңгейінде корпоративтік басқару активтерді басқару саясаты аясында жүзеге асырылады, ол еншілес және тәуелді ұйымдарды басқарудың тиімділігін, ашықтығын және үйлесімділігін арттыруға бағытталған.

Активтерді басқару даму стратегиясына сәйкес жүзеге асырылады және Топ компанияларының стратегиялық үйлесімділігін, олардың қаржылық тұрақтылығын және операциялық тиімділігін арттыруды қамтамасыз етуге бағытталған. Негізгі басымдықтар қатарына корпоративтік басқарудың заманауи тәсілдерін енгізу, тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау жүйелерін дамыту, сондай‑ақ ESG қағидаттарын интеграциялау жатады.

Негізгі міндет – активтер құрылымын оңтайландыру, инфрақұрылымды жаңғырту және тұрақты даму қағидаттарын іске асыру арқылы энергетикалық қауіпсіздікті нығайту және өндірістік қуаттардың тиімділігін арттыру. Бұл ұзақ мерзімді өсім мен акционерлер және серіктестермен өзара іс‑қимылдың негізін қалыптастырады.

Топты басқару қағидаттары орталықтандырылған басқару мен компаниялардың операциялық дербестігі арасындағы теңгерімге, ашықтық пен есептілікке, тиімділікті арттыруға, басқару органдарының тәуелсіздігі мен объективтілігіне, сондай‑ақ ESG факторларын Топ қызметіне енгізуге негізделген.

«Самұрық‑Энерго» АҚ басқарудың бірыңғай саясатын қалыптастырады және кадрлық басқару, IT, инвестициялар, тәуекелдер, жоспарлау, қаржы және корпоративтік басқару сияқты негізгі бағыттар бойынша корпоративтік стандарттар мен әдістемелік ұсынымдарды бекітеді.

Активтерді басқару жүйесінің мақсаттары

  • мәселелерді қарау және шешім қабылдау тәртібінің иерархиясын сақтау
  • «Самұрық‑Энерго» АҚ компаниялар тобының корпоративтік органдарының шешімдерді уақтылы қабылдауы
  • еншілес және тәуелді ұйымдар деңгейінде процестердің басқарылуын арттыру
  • еншілес және тәуелді ұйымдардағы корпоративтік басқару деңгейін халықаралық үздік тәжірибелерге сәйкес арттыру.

«Самұрық‑Энерго» АҚ Тобын басқарудың басым құралдары

  • корпоративтік басқаруды дамыту — кәсіби директорлар кеңестерін қалыптастыру және еншілес ұйымдар басшылығының тиімділігін арттыру
  • стратегиялық басқару және бақылау — стратегиялық мақсаттар мен KPI белгілеу және даму стратегияларын іске асыруды мониторингтеу
  • Топ деңгейінде стандарттау — негізгі қызмет бағыттары бойынша бірыңғай саясаттар, стандарттар мен әдістемелерді енгізу
  • еншілес ұйымдарға сараптамалық қолдау — әдіснамалық сүйемелдеу, құзыреттерді дамыту және операциялық тиімділікті арттыру
  • Топ мүдделерін ілгерілету — Компания мен еншілес ұйымдардың мүдделерін қорғау, мемлекеттік органдармен өзара іс‑қимыл және инвестициялар тарту
  • топішілік синергия — еншілес ұйымдар арасындағы ынтымақтастықты дамыту, шығындарды оңтайландыру және бірыңғай функционалдық стандарттарды енгізу.

«Самұрық‑Энерго» АҚ Тобын басқарудың негізгі тетіктері

Корпоративтік басқару және бақылауДиректорлар кеңестерін тәуелсіз директорлардың қатысуымен қалыптастыру акционер, директорлар кеңесі және атқарушы орган арасында өкілеттіктерді нақты бөлу басқару органдарының тиімділігін тұрақты негізде бағалау
Қаржылық және инвестициялық бақылауБюджеттер мен қаржылық жоспарларды бекіту және мониторинг жүргізу капитал құрылымын және инвестициялық шешімдерді оңтайландыру дивидендтік саясатты бақылау
Тәуекелдерді басқару және ішкі бақылауІшкі аудит және тәуекелдерді басқару жүйелерінің жұмыс істеуі заңнаманың, ESG стандарттарының және сыбайлас жемқорлыққа қарсы талаптардың сақталуы негізгі тәуекелдерді басқару
Активтерді басқару және M&AЖекешелендіру іс‑шараларын іске асыру активтер портфелін оңтайландыру бейінді емес және төмен тиімді активтерді шығару
ESG және тұрақты даму интеграциясыБасқарушылық және операциялық процестерге ESG критерийлерін енгізу GRI және TCFD стандарттарына сәйкес қаржылық емес ақпаратты ашу еншілес және тәуелді ұйымдарда экологиялық және әлеуметтік талаптарды бақылау
Адами капиталды дамыту және сабақтастықБасқарушылық кадрларды дамыту бағдарламаларын іске асыру әртүрлілік қағидаттарын ескере отырып кәсіби директорлар кеңестерін қалыптастыру корпоративтік мәдениетті дамыту
Цифрландыру және операциялық тиімділікЦифрлық және аналитикалық шешімдерді енгізу, бизнес‑процестерді автоматтандыру энергия тиімділігін арттыру және инновацияларды енгізу
Мүдделі тараптармен өзара іс‑қимылАкционерлермен, инвесторлармен және мемлекеттік органдармен жүйелі диалог жүргізу серіктестіктерді дамыту және инвестициялар тарту коммуникациялық стратегияны іске асыру
Мониторинг және аудитІшкі және сыртқы аудиттер жүргізу қаржылық және экологиялық талаптарға сәйкестікті бағалау

«Самұрық-Энерго» АҚ компаниялар тобындағы 
корпоративтік басқару

2025 жылғы 23 желтоқсанда «Самұрық‑Энерго» АҚ‑да еншілес және тәуелді ұйымдардың директорлар кеңестері мен байқаушылар кеңестерінің құрамын қалыптастыру қағидалары бекітілді. Құжат компаниялар тобы деңгейінде тиімді басқару органдарын қалыптастыруға бірыңғай жүйелі тәсілді бекітеді.Қағидалар директорлар кеңестері мен байқаушылар кеңестерінің қалыптастырылуы мен қызмет етуінің негізгі аспектілерін қамтиды, оның ішінде

  • сандық құрамды айқындау тәртібі, тәуелсіздік критерийлері, кандидаттарға қойылатын біліктілік талаптары және оларды сайлау рәсімдері
  • кандидаттарды іздеу және іріктеу тетіктері, кәсіби тәжірибесін, іскерлік беделін, мүдделер қақтығысының болуын және корпоративтік басқару қағидаттарына сәйкестігін ескере отырып
  • кеңес мүшелерінің сыйақылары мен шығындарын өтеу тәртібі
  • өкілеттіктерді мерзімінен бұрын тоқтату, сондай‑ақ кеңес мүшелерін сайлау және қайта сайлау рәсімдері.

Қағидаларды енгізу корпоративтік басқару жүйесін одан әрі нығайтуға бағытталған және мыналарды қамтамасыз етеді

  • директорлар кеңестері мен байқаушылар кеңестерінің құрамын ашық, бірыңғай және түсінікті қағидаттар негізінде қалыптастыру
  • басқару органдарындағы тәуелсіз және кәсіби құзыретті мүшелердің үлесін арттыру
  • қабылданатын басқарушылық шешімдердің сапасы мен акционерлер мен инвесторлар тарапынан сенім деңгейінің өсуі
  • мүдделер қақтығысы мен корпоративтік даулар тәуекелдерінің төмендеуі.

Корпоративтік басқару кодексінің сақталуы

Есепті кезеңде Компания қызметі «Самұрық‑Қазына» АҚ Басқармасының 2025 жылғы 3 шілдедегі шешімімен (№33/25 хаттама бұдан әрі — Кодекс) бекітілген Корпоративтік басқару кодексіне сәйкес жүзеге асырылды.

Компания ағымдағы қызметінің нақты сәйкестігіне өзін‑өзі бағалау және талдау жүргізді.

2025 жылдың қорытындысы бойынша Компания Кодекс ережелерінің сақталуының жоғары деңгейін көрсетті 127 ереженің ішінде (2024 жылы 120 ереже) 124 ереже толық сақталған (2024 жылы 117), ал 3 ереже ішінара орындалған.

Төменде көрсетілген тармақтар Кодекс талаптарына ішінара сәйкес деп анықталды

1.

1. 5-тараудың 64-тармағы «Директорлар кеңесі мен атқарушы органның тиімділігі»

Осы тармаққа сәйкес Директорлар кеңесі құрамында мүшелердің кәсіби тәжірибесі, жеке құзыреттері және гендерлік құрамы бойынша әртүрлілік қамтамасыз етілуі тиіс. Директорлар кеңесінде әйелдердің ұсынылатын үлесі жалпы мүшелер санының кемінде 30%-ын құрауы керек.

2025 жылы Компанияның Директорлар кеңесі 7 мүшеден тұрды, оның ішінде үш тәуелсіз директор – А. Қашқынбеков, А. Жұбаев, Атамқұлова Г.Т. Тәуелсіз директорлар Директорлар кеңесі комитеттерін басқарады және қаржы, бухгалтерлік есеп, аудит, инженерия, стратегиялық басқару, энергетика, оның ішінде «жасыл» энергетика және ESG салаларында сарапшылар болып табылады. 2025 жылғы 13 наурызда «Самұрық‑Қазына» АҚ Басқармасының шешімімен (№10/25 хаттама) Атамқұлова Г.Т. тәуелсіз директор, Директорлар кеңесінің мүшесі болып сайланды, нәтижесінде 2025 жылы Директорлар кеңесіндегі әйелдердің үлесі 14%-ды құрады.

2.

2. 5-тараудың 65-тармағы «Директорлар кеңесі мен атқарушы органның тиімділігі»

Аталған тармаққа сәйкес Директорлар кеңесінде тәуелсіз директорлардың жеткілікті саны болуы тиіс, бұл қабылданатын шешімдердің объективтілігін және барлық акционерлерге тең қатынас қағидаттарының сақталуын қамтамасыз етеді. Тәуелсіз директорлардың ұсынылатын үлесі Директорлар кеңесінің жалпы мүшелер санының 60%-ына дейін болуы тиіс.

2025 жылғы жағдай бойынша Директорлар кеңесінің қолданыстағы құрамында 7 мүшенің 3-еуі тәуелсіз директорлар болып табылады, бұл 43%-ды құрайды және ұсынылған деңгейге ішінара сәйкес келеді.

3.

3. 5-тараудың 91-тармағы «Директорлар кеңесі мен атқарушы органның тиімділігі»

Осы тармақ бойынша Тағайындаулар мен сыйақылар комитетінің төрағасы Директорлар кеңесінің төрағасы болуы тиіс. Алайда 2025 жылы бұл міндетті аға тәуелсіз директор, Директорлар кеңесінің мүшесі Жұбаев А.С. орындады.

«Самұрық‑Энерго» АҚ корпоративтік басқару жүйесі

Тиімді және ашық басқаруды қамтамасыз ету мақсатында «Самұрық‑Энерго» АҚ‑да тұрақты даму қағидаттарына негізделген корпоративтік басқару жүйесі енгізілген. Осы саладағы негізгі нормативтік құжат – корпоративтік басқару жүйесі саясаты болып табылады.

Жүйенің жай-күйін объективті бағалау және өзара іс‑қимыл сапасын арттыру мақсатында корпоративтік орталық пен еншілес және тәуелді ұйымдардың мамандарының қатысуымен кросс‑функционалдық аудиттер тетігі қолданылады, бұл бірыңғай білім базасын қалыптастыруға және үздіксіз жетілдіру мәдениетін дамытуға ықпал етеді.

2025 жылы «Самұрық‑Энерго» АҚ менеджмент жүйелерінің халықаралық стандарттарына сәйкестігі бойынша сертификаттау аудитінен сәтті өтті.

Жылдың маңызды жетістіктерінің бірі – ISO 373012021 (Compliance Management System) стандарты бойынша сертификатталу. «Самұрық‑Энерго» АҚ «Самұрық‑Қазына» АҚ тобы ішінде осы сертификатты алған алғашқы компания болып, комплаенс‑менеджмент жүйесінің жоғары жетілу деңгейін, корпоративтік басқарудың тиімділігін және ашықтық пен іскерлік этика қағидаттарына бейілділігін дәлелдеді.

Аталған стандарттар «Самұрық‑Энерго» АҚ‑ға және Топтың 12 еншілес және тәуелді ұйымына қолданылады.

Аудит қорытындысы бойынша корпоративтік басқару жүйесінің негізгі күшті жақтары атап өтілді, оның ішінде басшылықтың жоғары деңгейдегі қатысуы, кросс‑функционалдық аудиттерді жүйелі жүргізу, тиімді электрондық құжат айналымы, бизнес‑процестерді басқаруда IT жүйелерін белсенді қолдану және жүйені еншілес және тәуелді ұйымдар тарапынан қолдау.

Корпоративтік басқару жүйесінің тиімділігін арттыру

«Самұрық‑Қазына» АҚ 2021 жылы қор 50%-дан астам дауыс беруші акцияларға иелік ететін ұйымдарға арналған бекітілген әдістеме бойынша жүргізген корпоративтік басқару жүйесінің диагностикасына сәйкес «Самұрық‑Энерго» АҚ‑ның корпоративтік басқару деңгейі «BB» деңгейінде анықталды, бұл орташа жетілу деңгейіне сәйкес келеді.

Келесі негізгі аспектілер қарастырылды:

  • Директорлар кеңесі мен атқарушы органның тиімділігі;
  • тәуекелдерді басқару;
  • ішкі бақылау және аудит;
  • тұрақты даму және акционерлер құқықтарын қорғау;
  • ашықтық.

Компания жыл сайын Sustainable Fitch ESG‑рейтингі аясында корпоративтік басқаруға тәуелсіз бағалау жүргізеді. 2025 жылдың қорытындысы бойынша «Басқару» аспектісі «2» бағасын алып, корпоративтік тәжірибелердің жоғары жетілу деңгейін растады.

Рейтингтік агенттік корпоративтік басқарудың екі деңгейлі моделінің тиімділігін, нақты қадағалау тетіктерінің болуын және маңызды ESG көрсеткіштерінің басшылықтың сыйақы жүйесіне енгізілуін атап өтті.

Даму стратегиясына сәйкес Компания тұрақты даму және ESG қағидаттарын ескере отырып, корпоративтік басқаруды жүйелі түрде жетілдіруде, оның ішінде еңбекті қорғау және қауіпсіздік, қоршаған ортаны қорғау, энергия тиімділігі және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс‑қимыл мәселелері қамтылады.

2025 жылы корпоративтік басқаруды тәуелсіз диагностикалау және ESG-процестерді бағалау нәтижелері негізінде әзірленген 2025–2026 жылдарға арналған тұрақты даму жүйесін жетілдіру жөніндегі Жол картасы бекітілді. Жол картасы экологиялық, әлеуметтік және корпоративтік басқару тәжірибелерін дамытуға бағытталған 110 іс-шарадан тұрады.

2025 жылы тұрақты дамуды басқару жүйесін жетілдіру жөніндегі Жол картасын орындау 99%-ды құрады.

Корпоративтік басқару саласындағы оқыту және дамыту

«Самұрық‑Энерго» АҚ Директорлар кеңесінің, топ-менеджменттің және Топ қызметкерлерінің құзыреттерін жүйелі түрде арттыру арқылы корпоративтік басқару мен тұрақты даму мәдениетін бірізді дамытып келеді. Оқыту ESG күн тәртібінің трансформациясы жағдайында тиімді басқару мен бизнестің тұрақтылығының негізгі элементі ретінде қарастырылады.

Жыл ішінде ESG, корпоративтік басқару, комплаенс және көшбасшылық салаларында білім беру іс‑шараларының кешені іске асырылды. 2025 жылғы 25 қарашада McKinsey & Company («Global Energy Perspective 2025») қатысуымен Директорлар кеңесі мен топ-менеджментке арналған оқыту сессиясы өткізілді.

Қызметкерлер үшін сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениетті қалыптастыру, көшбасшылық құзыреттерді дамыту және тәуекелдерді басқару бойынша оқыту іс‑шаралары ұйымдастырылды, оның ішінде Таланттар пулы үшін тренингтер және жұмысшы мамандықтарының жастар форумы өткізілді. Сонымен қатар ESG, корпоративтік басқару, гендерлік теңдік және инклюзивтілік салаларындағы құзыреттерді дамытуға бағытталған іс‑шаралар жүзеге асырылды.

Аталған бастамаларды іске асыру қызметкерлердің тартылу деңгейін арттыруға, адал бизнес жүргізу мәдениетін нығайтуға және корпоративтік басқарудың үздік тәжірибелеріне сәйкес басқарушылық және кәсіби құзыреттерді дамытуға ықпал етті.

Компанияның корпоративтік басқару жүйесін жетілдіру бойынша жоспарлары

2026 жылы «Самұрық‑Энерго» АҚ климаттық сын-қатерлерді ескере отырып, ESG қағидаттарын интеграциялау және ашықтықты арттыру негізінде корпоративтік басқаруды нығайтуға басымдық береді. Негізгі бағыттар мыналарды қамтиды

  • Климаттық тәуекелдерді басқаруды дамыту. Климаттық мақсаттарды басқаруда Директорлар кеңесі мен Аудит комитетінің рөлін одан әрі формализациялау, климаттық есептілікті жыл сайын қарау, стратегиялық және қаржылық жоспарлау мақсатында негізгі көрсеткіштер мен STEPS/APS/NZE 2050 сценарийлерін талдау, климаттық тәуекелдерді басқару жүйесін жетілдіру, сондай-ақ қаржылық-климаттық стресс-тестілеу мен активтердің тұрақтыылығын бағалауды қамтитын климаттық тәуекел көрсеткіштерін енгізу.
  • ESG тәсілдерін дамыту. Компания тұрақтылық пен ашықтықты арттыру мақсатында халықаралық ESG рейтингісін алуды, сондай-ақ ESG критерийлеріне сәйкес ішкі саясаттар мен басқару тәжірибелерін қайта қарау мен өзектендіруді жоспарлап отыр. ESG қағидаттарын енгізу бойынша жұмыс жалғасады, оның ішінде ресми ресурстардағы ақпаратты жаңарту қарастырылған.
  • CDP шеңберінде қатысу және климаттық рейтинг. Компания CDP шеңберінде деректерді ашуға қатысып, климаттық рейтинг алу үшін есептілік сапасын арттыру бойынша жұмыстар жүргізеді.
  • Интеграцияланған есеп. GRI, ISSB, TCFD талаптарына және халықаралық үздік тәжірибелерге, оның ішінде LSE және АХҚО стандарттарына сәйкес тұрақты даму туралы ақпаратты қамтитын жылдық интеграцияланған есепті әзірлеу жалғасады.
  • Есептілікті тәуелсіз верификациялау. Интеграцияланған есептің негізгі көрсеткіштері бойынша тәуелсіз верификация жүргізу жоспарланып отыр.
  • Қызметкерлерді оқыту және дамыту. 2026 жылы топ-менеджмент пен қызметкерлер үшін корпоративтік басқару және энергетикадағы ESG факторлары бойынша оқыту іс‑шаралары өткізіледі.
  • Еншілес ұйымдарда дамыту. Еншілес компанияларда корпоративтік басқару қағидаттарын интеграциялау жалғасады қолданыстағы құжаттар мен процестерге аудит жүргізіліп, оларды жетілдіру бойынша ұсынымдар беріледі және енгізу шаралары іске асырылады.