Экологиялық бенчмаркинг
Экологиялық бенчмаркинг «Самұрық-Энерго» АҚ-ның өз көрсеткіштерін саладағы жетекші компаниялардың нәтижелерімен салыстыру арқылы экологиялық тиімділігін бағалау және басқару құралы болып табылады. Мұндай тәсіл үздіктерді енгізуге ықпал етеді экологиялық менеджмент және тұрақты даму саласындағы халықаралық тәжірибелер. Ағымдағы талдау аясында 2022-2024 жылдарға арналған жалпыға қолжетімді деректер пайдаланылды
Бенчмаркинг үшін келесі көрсеткіштер анықталды
- тұщы суды технологиялық және шаруашылық-ауыз су қажеттіліктері үшін пайдалану
- парниктік газдардың тікелей (1 Ауқым) және жанама (2 Ауқым) шығарындылары.
Экологиялық тенденцияны анықтау үшін Қазақстанның және әлемнің энергетика саласындағы ірі компанияларына талдау жасалды, атап айтқанда
- ERG;
- "ОАЭК" АҚ
- "ҚЭК" ЖШС
- Enel Group;
- "Интер РАО" ЖАҚ
- "РусГидро" ЖАҚ.
| Компания | 2022 | 2023 | 2024 | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Электр энергиясын өндіру, млрд кВТ*сағ | Орнатылған қуат, гВт | Электр энергиясын өндіру, млрд кВТ*сағ | Орнатылған қуат, гВт | Электр энергиясын өндіру, млрд кВТ*сағ | Орнатылған қуат, гВт | |
| «Самұрық-Энерго» АҚ | 35,88 | 6,275 | 35,33 | 6,275 | 39,77 | 7,345 |
| ERG | 19,23 | 3,387 | 19,16 | 3,387 | 18,87 | 3,387 |
| «ОАЭК» АҚ | 5,4 | 1,318 | 5,9 | 1,318 | 6,1 | 1,318 |
| «ҚЭК» ЖШС | 6,16 | 1,067 | 6,11 | 1,067 | 6,24 | 1,067 |
| Enel Group | 227,8 | 84,6 | 207,33 | 81,4 | 191,8 | 80,9 |
| «Интер РАО» ЖАҚ | 123,0 | 28,0 | 126,7 | 30,8 | 131,6 | 31,2 |
| «РусГидро» ЖАҚ | 135,7 | 38,4 | 140,9 | 38,5 | 144,8 | 38,6 |
Көрсеткіштер ашық көздерінен алынған ақпарат негізінде ұсынылған
Парниктік газдар шығарындылары (Ауқым 1,2)
| Компания | 2022 | 2023 | 2024 | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| ПГ тікелей шығарындылары, млн тонна СО2экв (Ауқым 1) | ПГ жанама шығарындылары, млн тонна СО2экв (Ауқым 2) | ПГ тікелей шығарындылары, млн тонна СО2экв (Ауқым 1) | ПГ жанама шығарындылары, млн тонна СО2экв (Ауқым 2) | ПГ тікелей шығарындылары, млн тонна СО2экв (Ауқым 1) | ПГ жанама шығарындылары, млн тонна СО2экв (Ауқым 2) | |
| «Самұрық-Энерго» АҚ | 32,99 | 0,013 | 33,01 | 0,011 | 32,699 | 0,014 |
| ERG 31 | 29,7 | 0,1 | 29,3 | 0,1 | 29,6 | 0,1 |
| «ОАЭК» АҚ32 | 7,6 | - | 8,1 | - | 8,5 | - 33 |
| «ҚЭК» ЖШС | 7,97 | - | 8,01 | - | 8,04 | - |
| Enel Group 34 | 53,1 | 8,92 | 34,5 | 7,6 | 20,21 | 8,03 |
| «Интер РАО» ЖАҚ35 | 73,90 | - (2) | 75,64 | - | 78,14 | - |
| «РусГидро» ЖАҚ | 30,88 | - (2) | 32,05 | - | 38,49 | - |
Тұщы суды алу, млн м3
| Компания | 2022 | 2023 | 2024 |
|---|---|---|---|
| «Самұрық-Энерго» АҚ | 208,888 | 228,691 | 220,388 |
| ERG | 1 989 | 1 947 | - 35 |
| «ОАЭК» АҚ | 31,07 | 30,63 | 26,74 |
| «ҚЭК» ЖШС | 67,92 | 66,95 | 72,19 |
| Enel Group | 76,0 | 55,0 | 43,4 |
| «Интер РАО» ЖАҚ | 3 937 | 4 167 | 4 456 |
| «РусГидро» ЖАҚ | 686,76 | 708,6 | 695,3 |
Үлестік көрсеткіштер
| Компания | 2022 | 2023 | 2024 | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| м3/мың. кВТ*сағ | тонна СО2экв/мың кВТ*сағ | м3/мың кВТ*сағ | тонна СО2экв/мың кВТ*сағ | м3/мың кВТ*сағ | тонна СО2экв/мың кВТ*сағ | |
| «Самұрық-Энерго» АҚ | 5,82 | 0,92 | 6,47 | 0,93 | 5,54 | 0,82 |
| ERG | 103,43 | 1,55 | 101,62 | 1,53 | - | 1,57 |
| «ОАЭК» АҚ | 5,75 | 1,41 | 5,19 | 1,37 | 4,38 | 1,39 |
| «ҚЭК» ЖШС | 11,03 | 1,29 | 10,96 | 1,31 | 11,57 | 1,29 |
| Enel Group | 0,33 | 0,27 | 0,27 | 0,20 | 0,23 | 0,15 |
| «Интер РАО» ЖАҚ | 32,01 | 0,60 | 32,89 | 0,60 | 33,86 | 0,59 |
| «РусГидро» ЖАҚ | 5,06 | 0,23 | 5,03 | 0,23 | 4,80 | 0,27 |
Компаниялар өндірілетін электр энергиясының белгіленген қуаты мен көлеміне қарай әр түрлі болады, сондықтан парниктік газдар шығарындылары мен тұщы суды алудың меншікті көрсеткіштерін салыстырмалы талдау шартты болып табылады. 2022-2024 жылдарға арналған салыстырмалы талдау нәтижелері бойынша «Самұрық-Энерго» АҚ салыстырмалы энергетикалық компаниялар аясында көміртегі мен судың тиімділігі бойынша тұрақты және бәсекеге қабілетті нәтижелер көрсетуде.
Парниктік газдар шығарындылары
«Самұрық-Энерго» АҚ-ның ПГ үлестік шығарындылары 2023 жылғы 0,93 т CO2-экв./мың кВт*сағ деңгейінен 2024 жылы 0,81 т CO2-экв./мың кВт*сағ дейін төмендеді (-13%). Осы көрсеткіш бойынша Компания
- ERG–ден төмен орналасқан (1,53-1,57 кО2-экв./мың кВт*сағ., «ОАЭК» АҚ (1,37–1,41) және "ҚКЖ" ЖШС (1,29–1,31)
- ERG–ден төмен орналасқан (1,53-1,57 кО2-экв./мың кВт*сағ., «ОАЭК» АҚ (1,37–1,41) және "ҚКЖ" ЖШС (1,29–1,31)
- генерация құрылымындағы айырмашылықтарды ескере отырып, «Интер РАО» ЖАҚ–мен (0,59-0,60) салыстырмалы деңгейді көрсетеді
Су пайдалану
2022–2024 жылдар аралығында «Самұрық-Энерго» АҚ-ның орташа үлестік су тұтынуы 5,94 м³/мың кВт*сағ құрады, бұл:
- ERG-ге қарағанда 17,3 есе төмен (~103 м3/мың кВт*сағ.
- «РусГидро» ЖАҚ-қа қарағанда 26%-ға жоғары (4,96 м3/мың кВт*сағ .
- Enel Group-қа қарағанда 21 есе жоғары (0,28 м3/мың кВт*сағ., бұл оның генерация құрылымындағы жаңартылатын энергия көздерінің жоғары үлесіне байланысты.
Жүргізілген талдау шеңберінде 2022–2024 жылдардағы жалпыға қолжетімді деректер пайдаланылды. 2025 жылғы экологиялық көрсеткіштер жарияланғаннан кейін бенчмаркинг өзектендіріліп, 2022–2024 жылдар кезеңі бойынша талдау жүргізілген жағдайда, оның жаңартылған нәтижелері Компанияның ресми сайтында орналастырылады.